Protestantyzm
Luteranizm (Kościoły ewangelicko-augsburskie)
Sama łaska, sama wiara, samo Pismo – i Chrystus prawdziwie obecny w Wieczerzy.
Pierwsza tradycja protestancka, wywodząca się od Marcina Lutra. Luteranie wyznają usprawiedliwienie z samej wiary i rzeczywistą obecność ciała i krwi Chrystusa w Wieczerzy Pańskiej, zachowując wiele z historycznej liturgii.
- Początek
- 1517
- Wyznawcy
- ≈80 mln
- Sakramenty
- 2 (chrzest, Wieczerza Pańska); spowiedź z rozgrzeszeniem bywa liczona jako trzeci
- Ustrój
- Różnie - biskupi w Skandynawii i w ELCA; prezydenci synodów w LCMS
Przyjmowane sobory
4 z 21Przyjęte: Nicejski I, Konstantynopolitański I, Efeski, Chalcedoński
Wczesne sobory i trzy ekumeniczne symbole wiary są uznawane za wierne Pismu; sobory mogą jednak błądzić.
Kluczowe doktryny
- Usprawiedliwienie z samej wiary
- Unia sakramentalna – ciało Chrystusa „w, z i pod” chlebem
- Rozróżnienie Zakonu i Ewangelii
- Odrodzenie przez chrzest, także niemowląt
- Pojedyncza predestynacja (wyłącznie do zbawienia)
Co ją wyróżnia
Teologia krzyżaNauka o dwóch królestwachSimul iustus et peccator – zarazem usprawiedliwiony i grzesznik
Stanowiska w skrócie
Porównaj wszystkie →Trójca Święta
- Kim jest Bóg?Trójca ŚwiętaStanowczo
Pismo i autorytet
- Co ma ostatnie słowo w sprawach doktryny?Sola ScripturaStanowczo
Papiestwo
- Czy papież ma najwyższą władzę nad całym Kościołem?NieStanowczo
Sobory powszechne
- Które sobory mają wiążący autorytet?Podległe PismuStanowczo
Eucharystia
- Co dzieje się podczas Komunii?Unia sakramentalnaStanowczo
Chrzest
- Czy to właściwe, by chrzcić niemowlęta?TakStanowczo
- Czy chrzest sam w sobie obmywa z grzechu i daje nowe narodzenie?TakStanowczo
Usprawiedliwienie
- Czy jesteśmy usprawiedliwieni z samej wiary, bez uczynków?TakStanowczo
Predestynacja i pewność zbawienia
- Czy Bóg wybiera zbawionych przed jakimkolwiek ich czynem i niezależnie od niego?TakPrzeważnie
- Czy człowiek prawdziwie zbawiony może utracić zbawienie?TakStanowczo
Grzech pierworodny
- Czy dziedziczymy winę Adama, a nie tylko upadłą naturę?TakStanowczo
Świętość i doskonałość
- Czy chrześcijanin może w tym życiu osiągnąć doskonałą miłość – wolność od świadomego grzechu?NieStanowczo
Urząd i ustrój Kościoła
- Czy ważne święcenia kapłanów i biskupów wymagają nieprzerwanej ciągłości od apostołów?NiePrzeważnie
- Czy kobiety mogą być ordynowane na pastorki lub kapłanki?TakPrzeważnie
- Jaki ustrój Kościoła jest właściwy?Episkopalny / Prezbiteriański / KongregacjonalnyPodzielone
Maryja
- Czy to właściwe, by nazywać Maryję „Matką Bożą”?TakStanowczo
- Czy Maryja pozostała dziewicą przez całe życie?Tak / NiePodzielone
Święci i ikony
- Czy to właściwe, by prosić świętych w niebie o modlitwę za siebie?NieStanowczo
- Czy to właściwe, by oddawać cześć ikonom i świętym obrazom?NiePrzeważnie
Śmierć i życie po śmierci
- Co dzieje się z wierzącymi po śmierci?Z ChrystusemPrzeważnie
Dary Ducha Świętego
- Czy mówienie językami, proroctwo i uzdrawianie należą dziś do życia chrześcijanina?Możliwe, nie normaPrzeważnie
Nabożeństwo i praktyka
- Który dzień chrześcijanie mają obowiązek święcić?Bez stałego dniaPrzeważnie
- Czy chrześcijanin może walczyć na wojnie?Wojna sprawiedliwaStanowczo
- Czy w nabożeństwie można używać instrumentów muzycznych?TakStanowczo
Małżeństwo i życie
- Czy Kościół może udzielać ślubu lub błogosławić pary jednopłciowe?Decyzja lokalnaPrzeważnie
- Kiedy, jeśli w ogóle, aborcja jest moralnie dopuszczalna?Tylko życie matki / Ciężkie przypadkiPrzeważnie